خبر یک:
- آمریکا و متحدانش میگویند سپاه نه فقط در داخل ایران، بلکه با شبکه گستردهای از نیابتیها در سراسر خاورمیانه و فراتر از آن از حمایت مالی تا تروریسم بهطور فعال نقش دارد؛ بنابراین برای «مبارزه مؤثر با تروریسم» باید این نهاد بهطور کامل و نه فقط شاخههای خاص آن، تروریستی شناخته شود.
- اقدام کشورهایی مانند استرالیا، کانادا، پاراگوئه، اکوادور نشاندهنده این است که فشار دیپلماتیک و سیاسی در سالهای اخیر پیش رفته است؛ آمریکا امیدوار است این روند ادامه یابد و کشورها بیشتری بخصوص در اروپا به فهرست بندی بپیوندند.
در حال حاضر، سپاه پاسداران توسط چند کشور خارج از ایران به رسمیت بهعنوان گروه تروریستی یا «حامی تروریسم» شناخته شده است. آمریکا و متحدانش هم بهروزرسانی گسترده فهرستهای تروریستی بینالمللی و ایجاد اجماع جهانی درباره سپاه را دنبال میکنند. با این وجود، هنوز مجموعه واحدی از کشورها یا نهادهای بینالمللی بهویژه در اروپا وجود ندارد که بهطور فراگیر و رسمی کل سپاه را بهعنوان «سازمان تروریستی» شناسایی کرده باشند.
چرا سپاه پاسداران جمهوری اسلامی کارهای تروریستی میکنند؟ برای ایجاد رعب و وحشت است؟
فقط به «ترساندن مردم» خلاصه نمیشود و به استراتژی امنیتی، ایدئولوژی، سیاست منطقهای و منافع اقتصادی نظامی گره خورده است. بهصورت خلاصه و روشن، دلایل اصلی چنین اقداماتی از نگاه منتقدان و تحلیلگران بینالمللی اینهاست:
۱. «رعب و بازدارندگی» یکی از اهداف است، اما تنها هدف نیست
ایجاد ترس واقعاً یکی از ابزارهاست، اما نه هدف نهایی. هدف اصلی این است که:
- کشورهای منطقه از تقابل با ایران بترسند
- مخالفان داخلی و خارجی مرعوب شوند
به این راهبرد میگویند:
بازدارندگی از طریق ترس
نمونه:
- حمله به پایگاههای خارجی
- تهدید اسرائیل
- هدفگیری کشتیها یا زیرساختها
همه اینها پیام دارد:
«اگر با ما درگیر شوید، هزینه سنگینی میدهید.»
۲. صدور ایدئولوژی انقلاب اسلامی
سپاه فقط یک نیروی نظامی کلاسیک نیست؛ طبق قانون اساسی ایران مأموریت دارد:
یعنی:
- حمایت از گروههای همسو با ایدئولوژی جمهوری اسلامی
- تضعیف دولتهایی که «دشمن اسلام انقلابی» تلقی میشوند
به همین دلیل از نگاه خیلی از کشورها، حمایت از گروههایی مثل:
- حزبالله لبنان
- حماس
- حوثیهای یمن
- شبهنظامیان عراقی
مصادیق تروریسم محسوب میشود، اما از نگاه سپاه اینها «محور مقاومت» هستند.
۳. جنگ نیابتی بهجای جنگ مستقیم
جمهوری اسلامی توان جنگ مستقیم با آمریکا یا اسرائیل را ندارد، پس سپاه از روش جنگ نیابتی استفاده میکند:
یعنی:
- خودش مستقیم وارد جنگ نمیشود
- گروههای وابسته را جلو میاندازد
- هزینهها را غیرمستقیم تحمیل میکند
این مدل باعث میشود:
- جنگ منطقهای دائمی بماند
- ایران مستقیماً متهم به جنگ رسمی نشود
- فشار سیاسی و امنیتی روی دشمنان حفظ شود
۴. حفظ قدرت داخلی از طریق «امنیتیسازی»
یکی از مهمترین دلایل اقدامات خشن یا برونمرزی:
تقویت قدرت سپاه داخل ایران است
وقتی دائماً «دشمن خارجی» وجود داشته باشد:
- فضای امنیتی توجیه میشود
- سرکوب اعتراضات با عنوان «مبارزه با نفوذ دشمن» توجیه میشود
- بودجه نظامی و نفوذ اقتصادی سپاه افزایش پیدا میکند
یعنی:
ناامنی بیرونی = قدرت بیشتر در داخل
۵. منافع اقتصادی و شبکههای مالی
سپاه فقط یک نیروی نظامی نیست؛ یک ابرقدرت اقتصادی پنهان است:
- نفت، گاز، پتروشیمی
- بنادر و اسکلهها
- قاچاق، دور زدن تحریمها
- پروژههای عمرانی بزرگ
تنش دائمی و تحریم:
- راه را برای اقتصاد شفاف میبندد
- اما شبکههای زیرزمینی سپاه را قویتر و سودآورتر میکند
۶. چرا دنیا این اقدامات را «تروریستی» میداند؟
چون از دید کشورهای دیگر:
- حمله به غیرنظامیان
- هدف قرار دادن سفارتها
- مینگذاری دریایی
- آموزش گروههای مسلح غیردولتی
- ترور مخالفان در خارج از کشور
همه اینها طبق تعریف بینالمللی:
«اقدام تروریستی» محسوب میشود.
اما از نگاه جمهوری اسلامی:
«مقاومت مشروع» است
خلاصه:
سپاه این نوع اقدامات را انجام میدهد برای:
- ترساندن دشمن و جلوگیری از حمله
- گسترش نفوذ منطقهای
- حفظ نظام سیاسی در داخل
- کنترل اعتراضات با فضای امنیتی
- حفظ منافع اقتصادی شبکههای وابسته
«ایجاد رعب» ابزار است
اما «قدرت، بقا و نفوذ» هدف اصلی است
