خبر یک:
از وعده «آب و برق مجانی» سفره مردم در سایه بودجههای نظامی
تحولات دهههای اخیر در ایران تصویری از یک گسست عمیق میان شعارهای آرمانی و واقعیتهای تلخ معیشتی را به نمایش گذاشته است. در حالی که در روزهای نخست انقلاب، وعدههایی نظیر رایگان شدن آب و برق، تأمین مسکن برای مستضعفان و رساندن جامعه به «مقام عالی انسانیت» طنینانداز بود، امروز سایه سنگین فقر، تورم افسارگسیخته و بحرانهای زیرساختی بر زندگی مردم سنگینی میکند. پدیده دردناک «گورخوابی»، «پشتبامخوابی» و ناتوانی طبقات متوسط در تأمین اولیه نیازها مثل گوشت و مرغ که گاه به صورت قسطی عرضه میشوند، نشان از سقوط قدرت خرید جامعه دارد. قطعی مکرر برق و گاز در کشوری که بر روی دریایی از منابع انرژی خفته است، نمادی از فرسودگی سیستم و مدیریت ناکارآمدی است که اولویتهای خود را تغییر داده است.
ثروتهای ملی ایران بهجای نوسازی زیرساختها و رفاه عمومی در ایران، در مسیری متفاوت هزینه شده است، مسیری که از یک سو به جیب «آقازادهها» و اختلاسهای میلیاردی ختم میشود و از سوی دیگر صرف گسترش نفوذ منطقهای و تسلیحات نظامی نظیر موشک و پهپاد و انرژی هسته ای میگردد.
سهم ۵۰ درصدیِ اسلحه از سفره مردم، چرا بودجه سپاه ۴ برابر شد اما فقر گستردهتر؟
بودجه نظامی سپاه پاسداران و بسیج:
- در لایحه بودجه ۱۴۰۴، مجموع اعتبارات پیشبینی شده برای سپاه پاسداران به بیش از ۳۱۱ هزار میلیارد تومان (معادل تقریبی ۶ میلیارد دلار) رسیده است.
- این رقم شامل ۱۹۶ هزار میلیارد تومان بودجه مستقیم جاری (اعتبارات هزینهای) است که نسبت به سال قبل ۲۴ درصد رشد داشته است.
- سهم سپاه از کل اعتبارات نیروهای مسلح به ۵۲ درصد افزایش یافته که در مقایسه با سهم ۳۹ درصدی سال ۱۴۰۳، نشاندهنده اولویت بالای این نهاد است.
- از این مبلغ، سهم مستقیم ستاد مشترک سپاه از سهمیه نفت خام حدود ۶۳ هزار میلیارد تومان برآورد میشود.
بسیج و طرحهای خاص:
- سازمان بسیج: علاوه بر اعتبارات عمومی، بودجههای کلانی برای طرحهای زیرمجموعه بسیج در نظر گرفته شده است. برای مثال، «طرح شهید باقری» ذیل ستاد مشترک سپاه، ردیف بودجهای معادل ۲۶۴۸ میلیارد تومان دارد.
- طرح شهید چمران: این طرح نیز با بودجهای معادل ۳۸ هزار و ۴۰۰ میلیارد تومان ذیل ستاد مشترک سپاه تعریف شده است.
سهم مستقیم از صادرات نفت:
حدود ۴۷ تا ۵۱ درصد از کل منابع حاصل از صادرات نفت، گاز و میعانات گازی (در بخش بودجه عمومی) مستقیماً به نیروهای مسلح اختصاص یافته است. این در حالی است که سهم دولت از این منابع حدود ۴۳ درصد است.
و حمایتهای مالی کلان از گروههای نیابتی در لبنان، یمن و مداخله در بحران سوریه، در حالی ادامه یافته که بخش بزرگی از مردم ایران با فقر دستوپنجه نرم میکنند. این تضاد آشکار میان سفره خالی مردم و هزینههای هنگفت نظامی و سیاسی، منجر به موج گسترده مهاجرت و پناهندگی میلیونها ایرانی به خارج از مرزها شده است؛ نخبگان و نیروی کاری که برای فرار از تبعیض و فلاکت، جلای وطن را بر ماندن ترجیح دادهاند تا ایرانِ امروز با وجود پتانسیلهای عظیم، با یکی از سختترین دورانهای اقتصادی خود روبرو باشد.
بودجه طلاب خارجی بالاتر از دانشگاه صنعتی شریف، اولویتهای نظامی و ایدئولوژیک در برابر معیشت در حال احتضار
بودجه جامعه المصطفی العالمیه (نهاد مسئول آموزش طلاب غیرایرانی) برای سال ۱۴۰۴ بر اساس اسناد لایحه بودجه با افزایش چشمگیری همراه بوده است:
- رقم کل بودجه: برای سال ۱۴۰۴، بودجه این نهاد حدود ۱۹۵۵ میلیارد تومان (تقریباً ۲ هزار میلیارد تومان) در نظر گرفته شده است.
- رشد بودجه: این رقم در مقایسه با بودجه سال ۱۴۰۳ (که حدود ۱۲۲۶ میلیارد تومان بود)، نزدیک به ۶۰ درصد رشد را نشان میدهد.
- مقایسه با مراکز علمی: بودجه جامعه المصطفی از بودجه بسیاری از دانشگاههای تراز اول ایران فراتر رفته است؛ برای مثال، بودجه دانشگاه صنعتی شریف در همین سال حدود ۱۲۰۰ میلیارد تومان برآورد شده است.
- هدفگذاری: این اعتبار برای تامین هزینههای حدود ۲۱ هزار طلبه خارجی شاغل به تحصیل در داخل کشور اختصاص یافته است.
